<title_newspaper=Przekrj> 
<title_article=Kariera Nikodema Dyzmy wg. Tadeusza Dogi Mostowicza> 
<author_1=M. Kasprzycki>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press>
<year="1952">
<month="2">
<date=1952-02-03>
<period=w>
<status=1_obieg>
<support=paper>
Jest niejako antytez Dr. Murka (zobacz Przekrj nr 355). Dla dra Murka, czowieka uczciwego, ufajcego ludziom, nie
nalecego do adnej z ustosunkowanych klik  redukcja oznacza klsk yciow, z ktrej si wicej nie podniesie. Wyrzucony na bruk, nie znajdzie posady, minio posiadanych kwalifikacji (doktor praw!) Od przedstawiciela rzdu, do ktrego zwrci si z zaufaniem w swej biedzie, usyszy dr Murek taki wykad: Posad nie mam. Oczywicie mgbym ktremu z moich podwadnych odebra posad i ofiarowa j panu, ale wwczas on byby skazany na ndz. Dlaczego tedy mam zrobi to przesunicie? A zreszt kwestia, kto ma zdycha a kto y wygodnie nie jest i nie bya nigdy rozstrzygnita innym prawem jak odwiecznym prawem walki o byt. Zwycia silniejszy, przegrywa sabszy. I koniec.
Kariera Nikodema Dyzmy jest karier takiego silnego czowieka  monstrualnego arcybydlaka, bez zasad, wyksztacenia, bez pozorw nawet zewntrznej kultury. Ale wanie dziki temu imponuje on rzdzcej klice wyznawcw zwierzcej walki o byt. Nikodem Dyzma, skoro dopomoe mu jeszcze nadzwyczajny zbieg okolicznoci, zdobdzie wpywy i stosunki: Nikodemowi Dyzmie powiedzie si w yciu, uzyska majtek, saw, zaszczyty.
Dlaczego Dyzmie udao si zrobi karier? Bo zgnilizna, bezideowo, korupcja rzdzcej kliki stwarzaa ku temu idealne warunki. Ich groteskowo i ohyd widzia take i Mostowicz, lecz samej zasady zwierzcej walki o byt nie odrzuca. Nie waha si z wyran
sympati odtwarza postaci bohaterw takich, jak miliardowy superaferzysta (Bracia Dalcz i S-ka), jak awanturnik ze rodowiska amerykaskich gangsterw (Prokurator Alicja Horn) nie mwic ju o urastajcym u Mostowicza niemal do roli zbawcy Polski plantatorze, ktry nauczy si robi majtek w koloniach (Ostatnia brygada). 
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>